بیکاری و بازار فراموش شده مشاغل

نوشته‌ای در خصوص خدمات مالی و مالیاتی کسبه و بازاریان

چندی پیش سفری به اصفهان داشتم، در طبقه‌ی همکف یک پاساژ چشمم خورد به یک کافی‌نت که آگهی خدمات مالیاتی از جمله اظهارنامه عملکرد و مالیات بر ارزش افزوده را به پشت شیشه‌اش زده بود. قبلا هم در تهران این‌گونه تبلیغات را در پاساژها دیده بودم، حتی به یاد دارم در یکی دو دفتر پیشخوان هم این‌چنین آگهی‌هایی زده شده بود. بعدا فهمیدم حتی سازمان مالیاتی در سایت رسمی خود، آدرس بعضی از این دفاتر پیشخوان و کافی‌نت‌ها را با پسوند “مجاز” اعلام کرده است.

بارها به جوانها درباره ضرورت خدمات مالی و مالیاتی مشاغل صحبت کرده‌ام، مخصوصا در شهرستان‌های کوچک که نسبت به تهران یا شهرهای بزرگ فرصت کار کمتر است. حسابدار جوان که امروز از بیکاری مایوس شده و گوشه‌ی خانه نشسته است باید بداند که حسابداری فقط مختص شرکت‌ها نیست، بیرون از خانه فرصت‌های بی‌شمار کار دارد خاک می‌خورد و هنوز همه منتظر این هستند که در شهرشان کارخانه‌ای افتتاح شود. در این روزگار که سازمان امورمالیاتی در اجرای کامل طرح جامع مالیاتی هر روز دامنه‌ی حضور خود را گسترده‌تر می‌کند، این یک فرصت برای حسابداران است که با مراجعه به کسبه و بازاریان ضمن آگاه کردن آنها از مسائل حوزه‌ی قوانین مالیات، تامین اجتماعی،کار و حتی تجارت، نسبت به تشویق آنها به تغییر رویه نگهداری حساب و کتابشان از دفتر داری به حسابداری بپردازند.

مسئله دیگر مکانیزه کردن عملیات انبار و فروش آن هاست. وجود انواع و اقسام فروشگاه های اینترنتی و به اصطلاح استارت آپ دیگر به کسبه‌ی سنتی مجال حضور در بازار را نخواهد داد. پس فروشگاه و کسبه‌ای موفق خواهد بود که فرآیند خرید، انبارش، توزیع و فروش خود را مکانیزه کرده باشد.

مورد آخر فرآخوان سازمان امور مالیاتی برای استفاده سامانه های فروشگاهی مکانیزه است. این فرآخوان که اکنون از طلافروشان و طباخی‌ها و تعمیرگاه‌ها و میوه‌فروشان تا وکلا و مشاورین املاک و داروخانه‌ها هم رسیده، نوید دهنده‌ی بازار بزرگتری برای حسابداران مشاغل است.

حالا خود شما حساب کنید در یک شهر خیلی کوچک ایران، در کوچه و بازار چقدر فروشگاه و مغازه و خلاصه تابلو روی در و دیوار هست؟ این‌ها همان‌هایی هستند که در قانون مالیات‌های مستقیم به آن‌ها “مشاغل” می‌گویند. این بازار خاموش حسابداری تا الان کار مالی خود را با هر روشی انجام می‌داده، با الزامات جدید دیگر قادر نخواد بود به روش‌های سنتی ادامه دهد. البته ممکن است این الزامات تا مدتی اجرایی نشود، اما همه ما می‌دانیم که در دنیا هیچ چیز مشخص نیست بجز مرگ و مالیات!

اما سوالی که اکنون مطرح می‌شود،این است که خدمات مالی و مالیاتی این بازار بزرگ را چه کسانی ارائه می‌دهند یا خواهند داد؟ در ابتدا مشخص است که اکثر کار بازار مشاغل به عنوان شغل پاره‌وقت حسابداران با سابقه یا بعضا کارمندان دولت ارائه می‌گردد، اما آیا با توجه به الزامات جدید، خدمات حسابداران باسابقه جوابگو خواهد بود؟ و چرا با وجود چنین بازار بزرگی، حسابداران تازه‌کار کمتر به آن رغبت نشان می‌دهند؟ آن هم در وضعیت اقتصادی امروزی و بازار راکد کار؟ جالب اینجاست که نوجوان‌هایی که دیپلم حسابداری دارند هم فارق از اینکه قصد ادامه تحصیل داشته باشند یا نه، از کار در بازار سر باز می‌زنند. رویای پشت‌میز نشینی که توسط خانواده، رسانه‌های جمعی مخصوصا صداو‌سیما و به طور کلی جامعه بر فکر جوان‌های ما دیکته شده، همان دلیلی است که در جستجوی آن هستیم. حسابدار جوانی که به دلیل نداشتن روابط از بازار کار شرکت‌های حقوق جا مانده است، سرخورده از مشکلات روزمره، کار در بازار یا به اصطلاح کار فروشگاهی را دون شان خود می‌داند. حالا این وظیفه‌ی حسابداران باسابقه، پیشکسوتان، اساتید و در آخر دانشکده‌های حسابداری و تشکل‌ها و جوامع حرفه‌ای است که حسابداران تازه‌وارد را در این راه یاری دهند و راهنمایی کنند. اما، دریغ!

تکلمه

البته این متن قصد ندارد به عنوان دستورالعملی برای کاریابی تدوین شود، اما بعضی موارد می تواند در این راه جوانان را یاری دهد. شاید در ابتدا سر وکله زدن با سوپری سر کوچه یا روزنامه فروش سر چهارراه و یا حتی بازاری برنج فروش سخت باشد، اما بالاخره باید از یک جایی شروع کرد. شاید تهیه تراکت و کارت ویزیت و پخش آن در بازار و بین کسبه بتواند شروع خوبی برای بازاریابی باشد. ابتدا هم می‌توانید خدمات خود را برای تبلیغ به صورت رایگان ارائه دهید و بعد از مدتی با مبلغ کمی قرارداد ببندید. کار خود را با گفتگوی مستقیم با صاحب مغازه  و رد و بدل کردن تجربیات شروع کنید. حتما تمام کسبه حتما حداقل یکبار در معامله‌ای کلاه سرشان رفته یا از بی‌اطلاعی از قوانین مالیات یا کار متضرر شده اند، پس بهتر است گفتگو کنید. ببینید چه کسی کارهای حسابداری آنها را رفع رو رجوع می‌کند و بابت این کار چقدر حقوق می‌گیرد. یادتان باشد حسابداری مشاغل بر عکس حسابداری شرکت‌ها یک حسابداری با بازار وسیع است، پس برای گرفتن کار ناامید نشوید. شما باید صاحب کار را راضی کنید که دست از دفترداری بر دارد و روی به حسابداری بیاورد، بارها دیده ام خیلی از کسبه آخر سال حتی نمی‌دانند که چقدر سود کرده‌اند و فرق سود کاغذی و واقعی را نمی‌دانند. بیشترشان به خاطر کاغذ بازی بانک‌ها از وام گرفتن هراس دارند. یک حسابدار مشاغل می‌تواند علاوه بر کارهای حوزه‌ی مالی، مالیاتی و اداره کار، به عنوان مباشر، کارهای مربوط به شهرداری و دیگر حوزه‌های اداره‌جاتی را انجام دهد.

نظرات بسته شده است، اما بازتاب و پینگ باز است.